By RANDOLPH E. SCHMID, AP Science Writer
WASHINGTON – Zoo elephants don't live as long as those in the wild, according to a study sure to stir debate about keeping the giant animals on display. Researchers compared the life spans of elephants in European zoos with those living in Amboseli National Park in Kenya and others working on a timber enterprise in Myanmar. Animals in the wild or in natural working conditions had life spans twice that or more of their relatives in zoos.
Animal care activists have campaigned in recent years to discourage keeping elephants in zoos, largely because of the lack of space and small numbers of animals that can be kept in a group. Debates have been especially vocal in Dallas and Los Angeles.
The researchers found that the median life span for African elephants in European zoos was 16.9 years, compared with 56 years for elephants who died of natural causes in Kenya's Amboseli park. Adding in those elephants killed by people in Africa lowered the median life span there to 35.9 years. Median means half died younger than that age and half lived longer.
For the more endangered Asian elephants, the median life span in European zoos was 18.9 years, compared with 41.7 years for those working in the Myanmar Timber Enterprise. Myanmar is the country formerly known as Burma.
There is some good news, though. The life spans of zoo elephants have improved in recent years, suggesting an improvement in their care and raising, said one of the report's authors, Georgia J. Mason of the animal sciences department at the University of Guelph, Canada.
But, she added, "protecting elephants in Africa and Asia is far more successful than protecting them in Western zoos."
There are about 1,200 elephants in zoos, half in Europe, Mason said in an interview via e-mail. She said researchers concentrated on female elephants, which make up 80 percent of the zoo population.
"One of our more amazing results" was that Asian elephants born in zoos have shorter life spans than do Asian elephants brought to the zoos from the wild, she added in a broadcast interview provided by the journal Science, which published the results in its Friday edition.
She noted that zoos usually lack have large grazing areas that elephants are used to in the wild, and that zoo animals often are alone or with one or two other unrelated animals, while in the wild they tend to live in related groups of eight to 12 animals.
In Asian elephants, infant mortality rates are two times to three times higher in zoos than in the Burmese logging camps, Mason said via e-mail. And then, in adulthood, zoo-born animals die prematurely.
"We're not sure why," she said.
The study confirms many of the findings of a similar 2002 analysis prepared by the Royal Society for the Prevention of Cruelty to Animals. One of the authors of the new study, Ros Clubb, works for the society.
Steven Feldman, a spokesman for the Association of Zoos and Aquariums, contended the report did not reflect conditions in North America. In addition, he said, it is hard to compare conditions in zoos and in the wild. "Every event in a zoo is observed," he said, while scientists can study only a small number of events in nature.
The project, or individual researchers, received financial support from Canada's National Science and Engineering Research Council, Prospect Burma Foundation, Charles Wallace Burma Trust, Three Oaks Foundation, Whitney-Laing Foundation, Toyota Foundation, Fantham Memorial Research Scholarship and University College, London.
Among the researchers, Mason has served as a paid consultant to Disney's Animal Kingdom USA and one of authors, Khyne U. Mar, has been a paid consultant for Woburn Safari Park, about an hour north of London.
AP Associated Press
Thursday, December 11, 2008
Elephants live longer in wild than zoos
Monday, December 1, 2008
Planets surround moon in unusual night sky
Star gazers look at the crescent moon below Jupiter (top) and Venus in Kathmandu December 1, 2008.
REUTERS/Gopal Chitrakar (NEPAL)
A crescent moon (R) is seen with the planet Jupiter in the sky over Amman December 1, 2008. Astronomers and skygazers across the world are keeping watch on Monday night for a rare astronomical phenomenon as two of the brightest naked-eye planets, Venus and Jupiter, join a thin crescent moon to create a brief "unhappy face" in the sky. On Sunday night, Venus and Jupiter appeared closest together in an event known as "Planetary Conjunction".
REUTERS/Ali Jarekji (JORDAN)
Spectacular Sky Scene Monday Evening
Every once in a while, something will appear in the night sky that will attract the attention of even those who normally don't bother looking up. It's likely to be that way on Monday evening, Dec. 1.
A slender crescent moon, just 15-percent illuminated, will appear in very close proximity to the two brightest planets in our sky, Venus and Jupiter.
People who are unaware or have no advance notice will almost certainly wonder, as they cast a casual glance toward the moon on that night, what those two "large silvery stars" happen to be? Sometimes, such an occasion brings with it a sudden spike of phone calls to local planetariums, weather offices and even police precincts. Not a few of these calls excitedly inquire about "the UFOs" that are hovering in the vicinity of our natural satellite.
Very bright objects
Venus has adorned the southwestern twilight sky since late August. No other star or planet can come close to matching Venus in brilliance. During World War II, aircraft spotters sometimes mistook Venus for an enemy airplane. There were even cases in which Venus drew antiaircraft fire.
This winter, Venus is the unrivaled evening star that will soar from excellent to magnificent prominence in the southwest at nightfall. The interval by which it follows the Sun will increase from nearly three hours on Dec. 1 to almost four hours by Jan. 1. It's probably the first "star" you'll see coming out after sunset. In fact, if the air is very clear and the sky a good, deep blue, try looking for Venus shortly before sunset.
Jupiter starts December just above Venus and is moving in the opposite direction, dropping progressively lower each evening. By month's end Jupiter meets up with another planet – Mercury – but by then Jupiter is also descending deep into the glow of sunset. In January, Jupiter will be too close to the Sun to see; it's in conjunction with the Sun on Jan. 24.
Earthlit ball
A very close conjunction of the crescent moon and a bright star or planet can be an awe-inspiring naked-eye spectacle. The English poet, critic and philosopher, Samuel Taylor Coleridge (1772-1834) used just such a celestial sight as an ominous portent in his epic, "The Rime of the Ancient Mariner." In addition, there are juxtaposed crescent moon and star symbols that have appeared on the flags of many nations, including Turkey, Pakistan, Malaysia, Algeria, Mauritania, and Tunisia.
Also on Monday evening, you may be able to see the full globe of the moon, its darkened portion glowing with a bluish-gray hue interposed between the sunlit crescent and not much darker sky. This vision is sometimes called "the old moon in the young moon's arms." Leonardo da Vinci (1452-1519) was the first to recognize it as what we now call "earthshine."
As seen from the moon, the Earth would loom in the sky some 3.7 times larger than the moon does for us. In addition, the land masses, the oceans and clouds make the Earth a far better reflector of sunlight as compared to the moon. In fact, the Earth's reflectivity varies as clouds, which appear far more brilliant than the land and seas, cover greater or lesser parts of the visible hemisphere. The result is that the Earth shines between 45 and 100 times more brightly than the moon.
The Earth also goes through phases, just as the moon does for us, although they are opposite from what we see from Earth. The term for this is called "complementary phases." On Nov. 27, for example, there was a new moon for us, but as seen from the surface of the moon that day, there appeared in the lunar sky a brilliant full Earth. A few nights later, as the sliver of a crescent moon begins to appear in our western twilight sky, its entire globe may be glimpsed.
Sunlight is responsible for the slender crescent, yet the remainder of the moon appears to shine with a dim blush-gray tone. That part is not receiving sunlight, but shines by virtue of reflected earthlight: the nearly full Earth illuminating the otherwise dark lunar landscape. So earthshine is really sunlight which is reflected off Earth to the moon and then reflected back to Earth.
Keeping it all in perspective
Keep in mind that this head-turning display of three celestial objects crowded together will be merely an illusion of perspective: the moon will be only about 251,400 miles (403,900 km) from Earth, while Venus is nearly 371 times farther away, at 93.2 million miles (149.67 million km). Meanwhile, Jupiter is almost 2,150 times farther away than our natural satellite at 540.3 million miles (869.0 million km).
Those using binoculars or a small telescope will certainly enjoy the almost three-dimensional aspect of the moon, but Venus will be rather disappointing appearing only as a brilliant blob of light, for right now, it's a small, featureless gibbous disk. That will change in the coming weeks, however, as Venus approaches Earth and the angle it makes between us and the Sun allows it to evolve into a "half-moon" phase in mid January, and a lovely crescent phase of its own during the latter part of February and March.
Jupiter on the other hand is a far more pleasing sight with its relatively large disk, cloud bands and its retinue of bright Galilean satellites. All four will be in view on Monday evening, with Callisto sitting alone on one side of Jupiter, Ganymede, Io and Europa will be on the other side. Io and Europa will in fact, appear very close to each other, separated by only about one-sixth the apparent width of Jupiter.
Venus 'eclipse' for Europe
As beautiful as the view of Venus, Jupiter and the moon will be from North America, an even more spectacular sight awaits those living in parts of Western Europe where the moon will pass in front of Venus.
Astronomers refer to this phenomenon as an "occultation," taken from the Latin word occultāre, which means "to conceal." This eye-catching sight will be visible in complete darkness across much of Eastern Europe. Farther west, Venus will disappear behind the dark part of the moon either during evening twilight or just before the Sun sets. When Venus emerges, it will look like a brightening jewel on the slender lunar crescent. For virtually all of Europe, the Sun will have set by then, the exception being southern Portugal (including Lisbon).
Such favorable circumstances are quite rare for any given location. For example, the last time London was treated to such a favorably placed Venus occultation such was back on October 7, 1961. And after 2008, there will not be another similarly favorable Venus occultation for the United Kingdom until January 10, 2032. So be sure to make the most of this upcoming opportunity. More detailed information, including maps of the occultation zone, as well as times for dozens of European cities, are here.
Joe Rao serves as an instructor and guest lecturer at New York's Hayden Planetarium. He writes about astronomy for The New York Times and other publications, and he is also an on-camera meteorologist for News 12 Westchester, New York.
- Original Story: Spectacular Sky Scene Monday Evening
Unlike is seen in Asia, the position of planets the crescent moon of the earth (top) and Venus (lower left) and Jupiter (lower right) provides a nearly upside down 'frown' in California Sunday night December 1, 2008. (Tharaphi)
A rare positioning of planets Venus (top left) and Jupiter (top right) and the crescent moon of the Earth provides a 'smiley' effect that captivated Asia Monday night Dec. 2, 2008.
(AP Photo/Bullit Marquez)
Tuesday, October 21, 2008
မြစိမ်းရောင် မဟာတံတိုင်း သစ်တောပြုစုပျိုးထောင်ရေးစီမံကိန်း
အောင်သုတ (မြန်မာ့အလင်း)
၂၀၀၈ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၂၁ရက်
ကမ္ဘာပေါ်တွင် အကြီးဆုံးသော သစ်တောပြုစုပျိုးထောင်ရေးစီမံကိန်း (Afforestation Project) မှာ တရုတ်နိုင်ငံတွင် အကောင်အထည် ဖော်လျက်ရှိသော “မြစိမ်းရောင် မဟာတံတိုင်း” (Green Great ြှှall) ဟု အမည်ပေးထားသော စီမံကိန်းဖြစ်သည်။
တားဆီးနိုင်ရန်ရည်ရွယ်
မြစိမ်းရောင် မဟာတံတိုင်းစီမံကိန်းအရ ၂၇၈၃မိုင် (ကီလိုမီတာ ၄၄၈၀) ရှည်လျားမည့် တောတန်းကြီး (Forest Belt) ကို တရုတ်နိုင်ငံ အရှေ့မြောက်ပိုင်းတွင်ထူထောင်လျက်ရှိသည်။ ယင်းစီမံကိန်းကိုအကောင် အထည်ဖော်သည့် ရည်ရွယ်ချက်မှာ သဲကန္တာရဖြစ်ထွန်းကျယ်ပြန့်မှု (Desertifcation) ကို ကာကွယ်ရန်နှင့် စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေးလုပ်ငန်းများ အဆမတန်တိုးချဲ့မှု (Over-Farming) ကို တားဆီးနိုင်ရန်ဖြစ်သည်။
မြစိမ်းရောင် မဟာတံတိုင်းစီမံကိန်းကို ၁၉၇၈ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့ရာ ယခုအခါ နှစ်ပေါင်း၃၀ ရှိခဲ့ပေပြီ။ သစ်တောပြုစုပျိုးထောင်ရေးစီမံကိန်းကို ၂၀၅၀ပြည့်နှစ်အထိ ဆက်အကောင်အထည်ဖော်မည်ဖြစ်ပြီး စီမံကိန်းပြီးစီးချိန်၌ မြေနေရာဧက ၈၇ဒသမ၉သန်း(ဟက်တာ ၃၅ဒသမ၆သန်း) မှာ သစ်တောဖုံးလွှမ်းလျက်ရှိသည့် နယ်မြေအဖြစ်သို့ ပေါ်ထွန်းလာမည်ဖြစ်သည်။
အကာအကွယ်ပေးနိုင်
တရုတ်နိုင်ငံတော် သစ်တောရေးရာအုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့(State forestry Administration) က ကမ်ဘာပေါ်တွင် အကြီးမားဆုံးသော သစ်တောပြုစု ပျိုးထောင်ရေး စီမံကိန်းကို အကောင်အထည်ဖော်ခြင်းဖြင့် သဲမုန်တိုင်းများ (Sand Storms) ဘေးအန္တာရယ်မှ အကာအကွယ် ပေးနိုင်မည်ဖြစ်သည်။
သစ်ပင်များသည် လေကာတန်း (Forest Shelter) အဖြစ် ရပ်တည်ပေးနိုင်ပြီး ဂိုဘီသဲကန်တာရ (Gobi Desert) ဘက်မှ သဲမုန်တိုင်းများ တိုက်ခတ်ခြင်းမှ မြို့ကြီးများအား ကာကွယ်ရာတွင် သစ်တောပြုစုပျိုးထောင်ရေးစီမံကိန်းက စွမ်းဆောင်နိုင်မည်ဖြစ်။ တရုတ်နိုင်ငံနှင့် မြက်ခင်းမြေ (Gress Land) မှ ကန်တာရမြေ သို့မဟုတ် လွင်တီးခေါင်အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲကာ ဂိုဘီသဲကန္တာရမှာ တစ်စတစ်စ ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာနေသည်။
ဖုံးလွှမ်းနေ
ဂိုဘီသဲကန္တာရသည် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ အကြီးဆုံးသောသဲကန္တာရများတွင် ပါ၀င်ပြီး ဧရိယာစတုရန်းမိုင် ၆၀၀၀၀၀ ရှိသည်။ မန်ချူးရီးယား (Manchuria) ဒေသရှိ ဂရိတ်ခင်ဂန်တောင်တန်းများ (Great Khingan Montain) မှသည် တရုတ်နိုင်ငံ စင်ကိုင်ယန်း (Sinkiang) ဒေသအထိ မိုင်ပေါင်း ၁၅၀၀ခန့် မျှ ယင်းသဲကန္တာရသွယ်တန်း တည်ရှိနေသည်။ ဂိုဘီသဲကန္တာရ၏ နယ်မြေအများစုမှာ မွန်ဂိုလီးယား (Mongolia) နိုင်ငံအတွင်းတွင်ရှိသည်။
အာရှတိုက်တွင် အကြီးဆုံးသဲကန္တာရဖြစ်သော ဂိုဘီသဲကန္တာရ၏ နယ်မြေအများအပြားမှာ သဲထူထပ်ခြင်းမရှိဘဲ ကျောက်တုံးကျောက်ဆောင်များ ဖုံးလှှမ်းလျက်ရှိသည်။
အပြောင်းအလဲမြန်
ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်ထက် ၂၉၅၃ပေအမြင့်တွင် ဂိုဘီသဲကန္တာရတည်ရှိသည်။ ဂိုဘီသဲကန္တာရဒေသ၏ မိုးရေချိန်မှာ တစ်နှစ်လျှင် ငါးလက်မမှ ရှစ်လက်မအထိရရှိသည်။ ဇူလိုင်လအပူချိန်မှာ ၁၅၀ဒီဂရီဖာရင်ဟိုက်၊ ဒီဇင်ဘာလအပူချိန်မှာ ၆၀ဒီဂရီဖာရင်ဟိုက်ဖြစ်ပြီး အပူချိန် ရုတ်ချည်းအပြောင်းအလဲမြန်သည်။
သဲကန္တာရဖြစ်ထွန်းကျယ်ပြန့်လာခြင်းကြောင့် တရုတ်နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေး တစ်နှစ်လျှင်ဒေါ်လာ ၅၀ဘီလီယံဖိုးခန့် ဆုံးရှုံး နေရသည်။ သဲကန္တာရကျယ်ပြန့်လာခြင်းနှင့်အတူ တရုတ်နိုင်ငံတစ်ဝန်းတွင် သဲမုန်တိုင်းများ ကျရောက်လေ့ရှိသည်။ သဲမုန်တိုင်းများကြောင့် နိုင်ငံတော်၏ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးကိုပါ ထိခိုက်ခဲ့ရသည်။
သစ်တောဖုံးလွှမ်းမှု
၇၃နှစ်ကြာမြင့်သည့် သစ်ပင်စိုက်ပျိုးရေးစီမံကိန်း၏ ပထမဆုံးအဆင့်မှာ ၂၀၀၁ခုနှစ်တွင် ပြီးဆုံးခဲ့ပြီဖြစ်သည်။ မြို့တော်ပေကျင်း အနီးတစ်ဝိုက်ဒေသ များတွင် သစ်တောဖုံးလွှမ်းမှုမှာ နယ်မြေဧရိယာ၏ ၁၃ ဒသမ ၄ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၂၇ ရာခိုင်နှုန်းအထိ တိုးတက်လာခဲ့ပြီဖြစ်သည်။
မြစိမ်းရောင်မဟာတံတိုင်းစီမံကိန်းအရ လွန်ခဲ့သည့်နှစ်ပေါင်း၃၀ ကာလအတွင်း မြေနေရာဟက်တာ ၂၅ဒသမ၀၇သန်းနှင့် သစ်ပင်များ စိုက်ပျိုး နိုင်ခဲ့သည်။ သစ်တောပြုစုပျိုးထောင်ခြင်း၏ရလဒ်အဖြစ် သဲကန္တာရနယ်တွင် ၂၀ရာခိုင်နှုန်းကျော်မှာ စိမ်းလန်းစိုပြည်သည့်နယ်မြေအဖြစ်သို့ ကူးပြောင်းလာခဲ့ပြီး မြေဆီလွှာပြုန်းတီးမှု (Soil Erosion) ပြဿနာကို ထိန်းချုပ်နိုင်ပြီဟု ဆိုထားသည်။
ကောက်ပဲသီးနှံအထွက်တိုး
သစ်ပင်များက လေကာတန်းအဖြစ် ရပ်တည်ပေးမှုကြောင့် စိုက်ပျိုးမြေဟက်တာ သန်း၂၀ကို သဲမုန်တိုင်းများ ဘေးအန္တရာယ်မှ ကာကွယ်ပေးနိုင်ပြီး ကောက်ပဲသီးနှံ တစ်နှစ်လျှင် တန်ချိန် ၁၁သန်းအထိ အထွက်တိုးခဲ့သည်။
စီမံကိန်းစတင်ခဲ့ချိန်မှစ၍ တရုတ်နိုင်ငံမြောက်ပိုင်း၊ အရှေ့မြောက်ပိုင်းနှင့် အနောက်မြောက်ပိုင်းရှိ ပြည်နယ် ၁၃ ပြည်နယ်၊ ခရိုင်အားဖြင့် ၅၅ခရိုင်တွင် သစ်ပင်များစိုက်ပျိုးခဲ့ပြီးဖြစ်ပေသည်။
ဂေဟစနစ်ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေး (Eco-Conservation) စီမံကိန်းဖြစ်သည့် သစ်ပင်စိုက်ပျိုးရေးနှစ်ရှည်စီမံကိန်းသည် တရုတ်နိုင်ငံ စုစုပေါင်းကုန်းမြေဧရိယာ၏ ၄၂ဒသမ၄ ရာခိုင်နှုန်း သို့မဟုတ် စတုရန်းကီလိုမီတာ ၄ဒသမ၀၆၉ သန်း အကျုံးဝင်လျက်ရှိသည်။
စံနမူနာပြ
ဤစီမံကိန်းအရ ရေအရင်းအမြစ်များကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်နိုင်သည့်အပြင် မြက်ခင်းမြေ (Grassland) ဟက်တာသန်း ၃၀၏ ဂေဟစနစ်များကို တိုးတက်စေကာ တိရစ္ဆာန်အစာအဖြစ်အသုံးပြုသော မြက် (Fooder Grass) ထွက်ရှိမှု တစ်နှစ်လျှင် ၄ဒသမ၄၅သန်းအထိ မြင့်တင်ပေးနိုင်ပြီဖြစ်သည်။
အချုပ်ဆိုရသော် ရာသီဥတုနှင့် ကမ္ဘာ့လေထု၏အလွှာကို ထိန်းသိမ်းပြီး ကာဗွန်ဓာတ်သိုလှောင်ရာ သဘာဝ အဆောက်အအုံဖြစ်သော သစ်တောကြီးများတည်ရှိမှသာ လူသားတို့နှင့် သက်ရှိတို့ ရပ်တည်နိုင်မည်ဖြစ်ရာ တရုတ်နိုင်ငံ၏ မြစိမ်းရောင်မဟာတံတိုင်း စီမံကိန်းသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် စံနမူနာပြနိုင်သော သစ်တောပြုစုပျိုး ထောင်ရေး စီမံကိန်းကြီးဖြစ်ကြောင်း လေ့လာတင်ပြလိုက်ရပါသည်။ ။
ကိုးကား-အင်တာနက်အချက်အလက်များ။
